Waarom voelt uw huis koud aan terwijl het 20 graden is?

U zit op de bank met een kop koffie, de thermostaat geeft keurig 20 graden aan en toch voelt de woonkamer koud aan. Misschien trekt u een extra vest aan, pakt u een deken of zet u de verwarming nog maar een graadje hoger.

Maar hoe kan een huis koud aanvoelen terwijl de temperatuur eigenlijk goed lijkt?

De temperatuur op uw thermostaat vertelt niet het hele verhaal. Koude muren, tocht langs ramen, een onverwarmde vloer en de plek waar uw thermostaat hangt, kunnen ervoor zorgen dat u het kouder heeft dan de aangegeven 20 graden doen vermoeden.

Het goede nieuws: u hoeft niet altijd meer te stoken om uw woning comfortabeler te maken. Soms maakt het aanpakken van een koude plek veel meer verschil.

Waarom voelt 20 graden in het ene huis warmer dan in het andere?

Twintig graden is niet in iedere woning hetzelfde.

Stel u twee woonkamers voor. In de eerste woning zijn de muren goed geïsoleerd, ligt er een warme vloer en komt er nauwelijks tocht langs de ramen. In de tweede woning zijn de buitenmuren koud, ligt er een tegelvloer en stroomt er ongemerkt koude lucht onder de deur door.

In beide kamers kan de thermostaat 20 graden aangeven. Toch voelt de eerste woonkamer waarschijnlijk een stuk aangenamer aan.

Dat komt doordat uw lichaam niet alleen reageert op de luchttemperatuur, maar ook op:

• De temperatuur van muren, ramen en vloeren.
• Luchtstromen en tocht.
• Hoeveel warmte uw lichaam afgeeft aan de omgeving.
• Uw kleding en hoeveel u beweegt.
• De luchtvochtigheid en eventuele vochtproblemen.

De combinatie van deze factoren bepaalt uw thermisch comfort: hoe warm of koud u zich daadwerkelijk voelt.

8 oorzaken waardoor uw huis koud aanvoelt bij 20 graden

1. Koude muren onttrekken warmte aan uw lichaam

Een slecht geïsoleerde buitenmuur kan in de winter behoorlijk koud worden.

Zelfs wanneer de lucht in de woonkamer 20 graden is, straalt uw lichaam warmte uit naar de koudere oppervlakken om u heen.

Daardoor kunt u het koud krijgen zonder dat er sprake is van merkbare tocht.

Dit merkt u bijvoorbeeld wanneer u op de bank vlak bij een buitenmuur zit.

Wat helpt?

Controleer of de muur opvallend koud aanvoelt. Is dat het geval, dan kan betere muurisolatie het wooncomfort aanzienlijk verbeteren.

Zet grote meubels niet strak tegen een vochtige buitenmuur. Laat voldoende ruimte voor luchtcirculatie en controleer op condens of schimmel.

2. Er komt ongemerkt tocht langs ramen en deuren

Tocht is een van de belangrijkste redenen waarom een huis kil aanvoelt.

Een kleine luchtstroom langs uw benen of nek kan al voldoende zijn om het koud te krijgen.

Veelvoorkomende plekken zijn:

• Kieren bij ramen en buitendeuren.
• De brievenbus.
• De voordeur en achterdeur.
• Het kruipluik.
• Aansluitingen rond kozijnen.
• Openingen rond leidingen.

U merkt tocht niet altijd direct. Soms voelt u alleen dat uw benen koud worden wanneer u op een bepaalde stoel zit.

Wat helpt?

Controleer ramen en deuren op kieren. Tochtstrips, een brievenbusborstel en het afdichten van ongewenste naden kunnen veel verschil maken.

Sluit ventilatieroosters niet af. Die zijn nodig om de woning gezond te ventileren.

3. Uw vloer is veel kouder dan de lucht

Vooral in woningen met een onverwarmde kruipruimte kan de vloer flink afkoelen.

Tegels en natuursteen voelen vaak extra koud aan, omdat ze warmte snel aan uw voeten onttrekken.

Een woonkamer kan daardoor op hoofdhoogte aangenaam zijn, terwijl het rond uw voeten kil blijft.

Dat merkt u vooral wanneer u langere tijd stilzit.

Wat helpt?

Warme pantoffels met een stevige antislipzool kunnen direct comfort geven. Bij een koude vloer boven een kruipruimte kan vloerisolatie of bodemisolatie interessant zijn.

Heeft u vooral last van koude voeten? Lees dan ook ons artikel over koude voeten: oorzaken en oplossingen.

4. Uw ramen geven veel kou af

Heeft u enkel glas of ouder dubbel glas? Dan kan de binnenkant van uw ramen tijdens koude dagen sterk afkoelen.

U kunt dat voelen wanneer u vlak bij het raam zit.

Ook zonder duidelijke tocht kan een koud raam ervoor zorgen dat u warmte verliest aan de omgeving.

Bovendien kan lucht langs het koude glas afkoelen en naar beneden zakken. Hierdoor ontstaat een koude luchtstroom bij de vloer.

Wat helpt?

HR++-glas of triple glas kan de temperatuur van de binnenste glasplaat verhogen en het comfort verbeteren.

Ook goed sluitende gordijnen kunnen 's avonds helpen om warmteverlies te beperken. Zorg wel dat ze de radiator niet afdekken.

Zijn uw ramen regelmatig beslagen? Dan is het verstandig om ook de ventilatie en luchtvochtigheid te controleren.

5. Uw thermostaat hangt op een ongunstige plek

De thermostaat meet de temperatuur op één specifieke plaats in huis.

Hangt hij dicht bij een warmtebron, in de zon of op een plek waar de lucht sneller opwarmt? Dan kan hij 20 graden aangeven terwijl het bij uw favoriete zitplaats nog duidelijk kouder is.

Ook een verkeerd ingestelde of afwijkende temperatuursensor kan een rol spelen.

Wat helpt?

Leg een betrouwbare losse thermometer op de plek waar u meestal zit. Houd deze uit direct zonlicht en uit de buurt van de radiator.

Vergelijk de meting met de thermostaat.

Ziet u een duidelijk verschil? Controleer dan de plaatsing en instellingen van de thermostaat.

6. De warmte verspreidt zich niet goed door de kamer

Een warme radiator betekent niet automatisch dat de hele kamer gelijkmatig verwarmd wordt.

Wanneer grote meubels of lange gordijnen voor een radiator staan, kan de warme lucht zich minder goed verspreiden.

Ook een verkeerd ingeregelde cv-installatie kan ervoor zorgen dat sommige ruimtes warmer worden dan andere.

Wat helpt?

Houd voldoende ruimte vrij rondom radiatoren.

Wordt een radiator niet goed warm of blijven bepaalde kamers achter? Dan kan controle van de installatie, ontluchten of waterzijdig inregelen zinvol zijn.

7. Uw woning heeft last van vocht

Een vochtige woning kan klam en kil aanvoelen.

Dat betekent niet dat vochtige lucht bij dezelfde temperatuur altijd kouder aanvoelt. Vaak spelen koude oppervlakken, condens en onvoldoende verwarming of ventilatie samen een rol.

Let bijvoorbeeld op:

• Beslagen ramen die lang nat blijven.
• Een muffe geur.
• Donkere plekken op muren of plafonds.
• Loslatend behang.
• Vochtige hoeken achter meubels.

Wat helpt?

Blijf ventileren, ook tijdens koude dagen. Voer extra vocht af na het koken en douchen en voorkom dat kamers langdurig sterk afkoelen.

Heeft u voortdurend vochtplekken of schimmel? Dan kan er ook een bouwkundig probleem zijn.

8. U zit veel stil of heeft het sneller koud

Niet iedere persoon ervaart 20 graden op dezelfde manier.

Wanneer u beweegt, produceren uw spieren warmte. Zit u langere tijd stil, dan kan uw lichaam sneller afkoelen.

Ook leeftijd, lichaamsbouw, kleding, medicijnen en bepaalde gezondheidsproblemen kunnen invloed hebben op hoe u temperatuur ervaart.

Daarom kan de één zich prima voelen bij 19 graden, terwijl een ander bij 21 graden nog een vest nodig heeft.

Wat helpt?

Kijk niet alleen naar de thermostaat, maar ook naar uw eigen comfort.

Een warme trui, regelmatig bewegen en een prettige zitplek kunnen helpen. Heeft u het voortdurend koud, ook in een goed verwarmde ruimte, of zijn er andere klachten? Bespreek dit dan met uw huisarts.

Wat is gevoelstemperatuur in huis?

Bij gevoelstemperatuur denken veel mensen aan het weerbericht. Buiten kan het bijvoorbeeld 5 graden zijn, maar door harde wind aanvoelen als 0 graden.

Binnen werkt het anders, maar het principe is vergelijkbaar: de luchttemperatuur alleen bepaalt niet hoe warm u zich voelt.

In gebouwen wordt daarom vaak gekeken naar de combinatie van luchttemperatuur, temperatuur van omringende oppervlakken en luchtbeweging.

Een woonkamer met warme muren en weinig tocht voelt doorgaans comfortabeler dan een kamer met koude muren en luchtstromen, zelfs als de thermometer in beide ruimtes hetzelfde aangeeft.

Dat verklaart waarom het aanpakken van tocht en isolatie soms meer oplevert voor uw wooncomfort dan de thermostaat hoger zetten.

Hoe ontdekt u waar de kou in uw huis vandaan komt?

U hoeft niet direct een specialist in te schakelen. Met een paar eenvoudige controles kunt u al veel ontdekken.

Doe de eenvoudige temperatuurtest

Wilt u weten of de thermostaat een betrouwbaar beeld geeft?

1. Zet de thermostaat op uw gebruikelijke temperatuur.
2. Laat de woning voldoende tijd opwarmen.
3. Plaats een losse thermometer bij uw favoriete zitplaats, op enige afstand van ramen, deuren en radiatoren.
4. Vergelijk de temperatuur met de thermostaat.
5. Controleer vervolgens of u koude luchtstromen of koude oppervlakken voelt.

Meet bij voorkeur op meerdere momenten.

Een verschil van enkele graden tussen de thermostaat en uw zitplek kan verklaren waarom u het koud heeft.

Wat kunt u doen om uw huis warmer te laten aanvoelen zonder meer te stoken?

Pak tocht als eerste aan

Tochtstrips en het afdichten van ongewenste kieren zijn vaak relatief eenvoudige verbeteringen.

U merkt het effect meestal direct, vooral rond deuren en ramen.

Laat ventilatievoorzieningen wel open en goed functioneren.

Zorg dat radiatoren hun warmte kwijt kunnen

Schuif meubels niet tegen radiatoren aan en laat lange gordijnen er niet voor hangen.

Controleer ook of de radiatoren gelijkmatig warm worden.

Gebruik gordijnen op het juiste moment

Sluit de gordijnen zodra het buiten donker en koud wordt.

Laat overdag zonlicht binnen wanneer de zon op uw ramen schijnt. Dat kan bijdragen aan een aangename temperatuur.

Houd uw voeten warm

Een koude vloer kan het hele lichaam kouder laten aanvoelen.

Goed passende pantoffels en warme sokken zijn een eenvoudige oplossing. Let bij pantoffels op voldoende grip.

Verplaats uw favoriete zitplek

Staat uw stoel direct naast een koude buitenmuur of groot raam?

Probeer deze iets verder de kamer in te zetten. Soms merkt u al verschil zonder dat u iets aan de verwarming verandert.

Verbeter de isolatie waar dat nodig is

Bij structurele kou kunnen vloerisolatie, muurisolatie en beter glas het wooncomfort verbeteren.

Welke maatregel het meeste effect heeft, hangt af van uw woning.

Begin bij de plek waar u de meeste kou ervaart en laat bij grotere investeringen beoordelen welke isolatiemaatregel geschikt is.

Moet u de verwarming dan op 21 of 22 graden zetten?

Dat mag natuurlijk wanneer u die temperatuur nodig heeft om prettig warm te blijven.

Maar wanneer de oorzaak tocht of een koude buitenmuur is, kan de kamer ondanks een hogere thermostaatstand kil blijven aanvoelen.

Bovendien kost extra verwarmen doorgaans meer energie.

Daarom is het verstandig om eerst te onderzoeken waarom 20 graden niet comfortabel is.

Blijkt dat uw woning goed verwarmd en geïsoleerd is, maar heeft u het toch koud? Dan kan een hogere temperatuur gewoon passend zijn.

Er bestaat geen ideale kamertemperatuur die voor iedereen hetzelfde is.

Lees ook ons artikel over de ideale temperatuur in huis voor ouderen.

Is 20 graden warm genoeg voor ouderen?

Voor veel mensen is 20 graden een comfortabele temperatuur, maar niet voor iedereen.

Vooral wanneer u veel stilzit, weinig beweegt of gevoelig bent voor kou, kan een hogere temperatuur prettiger zijn.

Ook de kwaliteit van de woning speelt mee. Twintig graden in een goed geïsoleerd huis kan warmer aanvoelen dan dezelfde temperatuur in een woning met tocht en koude muren.

Het is daarom niet verstandig om uitsluitend op het getal van de thermostaat af te gaan.

Let erop dat u comfortabel warm blijft, vooral wanneer u langere tijd op één plek zit.

Waarom voelt uw huis 's avonds kouder aan dan overdag?

Overdag kan zonlicht de woning opwarmen. Ook bewegen mensen vaak meer.

Wanneer de zon ondergaat, koelen ramen en buitenmuren af. Tegelijkertijd gaat u misschien op de bank zitten en beweegt u minder.

Daardoor kan uw woonkamer 's avonds kouder aanvoelen, zelfs als de thermostaat nog steeds 20 graden aangeeft.

Sluit daarom tijdig de gordijnen, voorkom tocht en zorg dat de warmte zich goed door de kamer kan verspreiden.

Waarom blijft het koud in huis ondanks de verwarming?

Wanneer de verwarming aanstaat maar de gewenste temperatuur niet wordt bereikt, is er mogelijk meer aan de hand dan alleen de gevoelstemperatuur.

Controleer bijvoorbeeld of:

• De radiatoren voldoende warm worden.
• De thermostaat correct werkt.
• Er veel warmte verloren gaat via ramen of muren.
• De installatie goed is ingesteld.
• De verwarming voldoende capaciteit heeft voor de ruimte.

Wordt uw woning ook na langere tijd niet warm? Laat dan de verwarmingsinstallatie controleren.

Bij een warmtepomp is het normaal dat de woning vaak geleidelijker opwarmt dan bij een traditionele cv-ketel. Grote temperatuurverlagingen kunnen dan ongunstig zijn.

Kan vloerverwarming helpen tegen een koud gevoel in huis?

Vloerverwarming kan het wooncomfort verbeteren doordat de warmte over een groot vloeroppervlak wordt verspreid.

Vooral bij een vloer die anders koud aanvoelt, kan dat prettig zijn.

Maar vloerverwarming is niet in iedere woning automatisch de beste oplossing.

Een slecht geïsoleerde vloer kan veel warmte verliezen. Ook reageert vloerverwarming meestal trager op veranderingen dan gewone radiatoren.

Laat daarom eerst kijken naar de isolatie van uw vloer en de geschiktheid van uw verwarmingssysteem.

Wanneer is het verstandig om uw woning te laten onderzoeken?

Soms zijn de oorzaken van kou eenvoudig op te lossen. Maar niet altijd.

Een deskundige kan helpen wanneer:

• Uw woning ondanks voldoende verwarming structureel koud blijft.
• Er opvallend grote temperatuurverschillen tussen kamers zijn.
• U koude en vochtige plekken op muren heeft.
• Er steeds opnieuw schimmel ontstaat.
• U vermoedt dat de isolatie niet goed aansluit.
• Uw verwarmingsinstallatie onvoldoende warmte afgeeft.

Bij isolatieproblemen kan een energieadviseur of isolatiedeskundige helpen. Voor problemen met radiatoren of de warmtepomp kunt u een installateur inschakelen.

Woont u in een huurwoning? Meld structurele problemen met verwarming, vocht of tocht dan bij uw verhuurder.

Checklist: zo maakt u uw woonkamer comfortabeler

• Meet de temperatuur op de plek waar u daadwerkelijk zit.
• Controleer ramen en deuren op ongewenste tocht.
• Voel of buitenmuren en vloeren opvallend koud zijn.
• Houd radiatoren vrij van meubels en gordijnen.
• Sluit 's avonds de gordijnen.
• Gebruik warme, goed passende pantoffels.
• Blijf voldoende ventileren.
• Controleer op vocht en schimmel.
• Onderzoek isolatie als de kou blijft terugkomen.
• Kies een temperatuur waarbij u zich prettig voelt.

Tot slot: een warme woning is meer dan 20 graden op de thermostaat

Een thermostaat die 20 graden aangeeft, betekent niet automatisch dat uw woonkamer ook comfortabel aanvoelt.

Koude ramen, tocht, een slecht geïsoleerde vloer of koude buitenmuren kunnen ervoor zorgen dat u warmte verliest en het toch koud heeft.

Begin daarom niet automatisch met de verwarming hoger zetten. Controleer eerst waar de kou vandaan komt.

Soms is een tochtstrip voldoende. In andere woningen kan betere isolatie veel verschil maken.

En heeft u het ondanks alles nog steeds koud? Dan is het prima om de temperatuur aan te passen aan wat voor u prettig is. Uw wooncomfort is uiteindelijk belangrijker dan een vast getal op de thermostaat.