Valpreventieweek 2026: 7 lessen om sterker te staan

De Valpreventieweek 2026 zit erop. Van 28 september tot en met 4 oktober stond in heel Nederland één vraag centraal: hoe zorgen we ervoor dat we ook op latere leeftijd stevig op onze benen blijven staan?

Daar kwamen deze week nieuwe cijfers bij die behoorlijk binnenkomen. In 2025 belandden naar schatting 124.000 mensen van 65 jaar en ouder na een val op de spoedeisende hulp. Bij 78 procent was sprake van ernstig letsel. Dat betekent gemiddeld iedere vier minuten een 65-plusser op de SEH.

Maar misschien is de belangrijkste boodschap van deze Valpreventieweek juist een positieve: u hoeft niet te wachten tot u minder mobiel wordt of een keer bent gevallen.

Sterker blijven staan is iets waar u vandaag al aan kunt werken.

Dit zijn zeven inzichten uit de Valpreventieweek 2026 die ook ná deze week belangrijk blijven.

valpreventie week vrouw in woonkamer

1. Valpreventie is niet alleen iets voor 80-plussers

Bij vallen denken we al snel aan mensen op zeer hoge leeftijd. De nieuwe cijfers laten iets opvallends zien.

In de afgelopen tien jaar nam het aantal valongevallen met ernstig letsel onder 65-plussers met 16 procent toe. De grootste stijging was niet bij de alleroudsten, maar juist bij mensen van 65 tot en met 74 jaar: 18 procent.

Dat maakt 65 jaar geen leeftijd waarop u ineens voorzichtig door het leven moet gaan. Integendeel.

Het is juist een goed moment om te kijken hoe het met uw spierkracht, evenwicht en reactiesnelheid staat. Wanneer u nog volop wandelt, fietst en actief bent, kunt u relatief eenvoudig werken aan het behouden daarvan.

Een val voorkomen begint bij voorkeur vóór de eerste val.

2. Wandelen is gezond, maar voor uw balans is meer nodig

“Ik wandel iedere dag, dus met mijn conditie zit het wel goed.”

Die gedachte kwam deze week nadrukkelijk voorbij. Wandelen is uitstekend voor uw gezondheid, maar bij valpreventie zijn ook spierkracht, evenwicht en reactievermogen belangrijk.

Juist die onderdelen kunnen ongemerkt wat achteruitgaan.

Denk bijvoorbeeld aan:

  • zonder uw handen uit een stoel opstaan;
  • uw evenwicht bewaren wanneer u zich omdraait;
  • snel een stap opzij kunnen zetten als u struikelt;
  • veilig een stoeprand op- en afstappen;
  • stevig blijven staan wanneer u iets uit een kast pakt.

Het goede nieuws is dat u dit kunt trainen.

Op LangerThuisinHuis.nl vindt u bijvoorbeeld balans- en krachtoefeningen die u thuis kunt doen.

3. Eén op de drie 65-plussers valt ieder jaar

De ziekenhuiscijfers vertellen maar een deel van het verhaal.

Jaarlijks valt ongeveer één op de drie 65-plussers. Omgerekend gaat het om ongeveer één miljoen Nederlanders. Onder 85-plussers loopt het aandeel op tot ongeveer 60 procent. Lang niet iedere val eindigt gelukkig op de spoedeisende hulp.

Juist daarom is alleen kijken naar ernstige valpartijen niet genoeg.

Een bijna-val kan ook een signaal zijn.

Merkt u bijvoorbeeld dat u vaker uw evenwicht verliest, zich aan meubels vasthoudt, moeite heeft met opstaan of voorzichtiger bent geworden op de trap? Dan hoeft er nog niets ernstigs aan de hand te zijn, maar het is wel een goed moment om er aandacht aan te besteden.

Een eenvoudige valrisicotest kan daarbij helpen.

Lees ook: Val bij ouderen: wat kunt u doen en hoe voorkomt u een volgende val?

4. Valpreventie gaat over veel meer dan een los vloerkleed

Een los vloerkleed weghalen is verstandig. Toch werd tijdens de Valpreventieweek opnieuw duidelijk dat goede valpreventie veel breder is.

Bewegen vormt een belangrijk onderdeel, maar ook voeding, sociale contacten, medicijngebruik, zicht, schoenen en de inrichting van de woning kunnen verschil maken.

Tijdens een webinar in de Valpreventieweek stonden bijvoorbeeld voeding, bewegen en sociale verbondenheid gezamenlijk centraal. Niet als losse onderwerpen, maar als onderdelen die elkaar kunnen versterken.

Dat is logisch.

Wie voldoende eiwitten en andere voedingsstoffen binnenkrijgt, ondersteunt het behoud van spieren. Wie regelmatig beweegt, houdt die spieren actief. En samen wandelen, sporten of deelnemen aan een activiteit maakt het vaak makkelijker om dat bewegen vol te houden.

Valpreventie is daarmee eigenlijk geen afzonderlijk klusje.

Het gaat vooral om vitaal blijven leven.

5. We testen nog lang niet genoeg mensen

Nederland heeft de afgelopen jaren flink geïnvesteerd in een landelijke aanpak van valpreventie. Vrijwel alle gemeenten zijn ermee begonnen.

Toch zit er nog een groot gat tussen wat mogelijk is en hoeveel mensen daadwerkelijk worden bereikt.

Uit de meest recente landelijke monitor blijkt dat in 2024 ten minste 50.000 valrisicotesten werden geregistreerd. Het landelijke streven lag op ruim 500.000 thuiswonende ouderen. Niet alle uitgevoerde testen worden geregistreerd, dus het werkelijke aantal ligt hoger, maar het verschil blijft groot.

Ook deden in 2024 via gemeenten ongeveer 15.000 ouderen mee aan een valpreventieve beweeginterventie.

Opvallend genoeg blijken juist mensen met een hoog valrisico moeilijk te bereiken.

Daar ligt misschien wel één van de belangrijkste uitdagingen voor de komende jaren: niet wachten totdat iemand zelf om hulp vraagt, maar eerder ontdekken wanneer het risico begint toe te nemen.

6. Niemand wil zich ‘kwetsbaar’ voelen

Er zit nog een ander probleem achter valpreventie: het woord zelf.

Veel mensen van 65, 70 of 75 voelen zich helemaal niet oud. Ze fietsen, passen op de kleinkinderen, werken in de tuin en gaan op vakantie.

Een uitnodiging voor een cursus omdat u “een oudere met valrisico” bent, voelt dan niet bepaald aantrekkelijk.

Dat wordt inmiddels ook landelijk onderkend. De campagne van VeiligheidNL en het ministerie van VWS gebruikt niet voor niets de boodschap ‘Hoe sterk sta jij?’

Het gaat niet om vertellen wat iemand niet meer kan.

Het gaat om zorgen dat u kunt blijven doen wat u graag doet.

Ook professionals zien dat een positievere benadering beter aansluit. Een valpreventietraining gaat uiteindelijk over sterker worden, mobiel blijven en vertrouwen houden in bewegen.

Die gedachte vinden we bij LangerThuisinHuis.nl belangrijk.

Een stevigere leuning, goede verlichting of een paar balansoefeningen zijn geen teken dat u iets niet meer kunt. Ze kunnen er juist voor zorgen dat dagelijkse dingen makkelijker blijven.

7. Technologie kan helpen, maar moet vooral eenvoudig zijn

Vlak vóór de Valpreventieweek verscheen ook nieuw onderzoek van VeiligheidNL en Movisie naar technologie voor valpreventie.

Daaruit komt een herkenbaar beeld naar voren.

Ouderen staan niet per definitie afwijzend tegenover technologie. Wel moet duidelijk zijn wat een toepassing oplevert, moet deze eenvoudig te gebruiken zijn en aansluiten bij het dagelijks leven. Persoonlijke uitleg en ondersteuning kunnen daarbij belangrijk zijn.

Denk bijvoorbeeld aan:

  • een digitale valrisicotest;
  • oefeningen via een telefoon of tablet;
  • een personenalarm;
  • automatische valdetectie;
  • sensoren die veranderingen in beweging signaleren;
  • technologie die helpt om thuis risico's eerder te herkennen.

Technologie hoeft daarbij nooit het doel te zijn.

Het is een middel waarmee u soms eerder kunt ontdekken dat er iets verandert.

We schreven eerder bijvoorbeeld over een Nederlandse proef met AI-valdetectie in woningen.

Een opvallend cijfer voor de komende maanden: in de winter gaat het vaker mis

De timing van de Valpreventieweek is interessant.

We gaan richting herfst en winter, en juist in de winter gebeuren relatief veel dodelijke valongelukken.

Uit nieuwe cijfers van het CBS blijkt dat in 2025 in totaal 7.810 Nederlanders overleden als gevolg van een accidentele val. Dat zijn gemiddeld ruim 21 mensen per dag. Van hen was 79 procent 80 jaar of ouder. Ook wanneer rekening wordt gehouden met de vergrijzing is het aantal dodelijke valongelukken de afgelopen jaren gestegen.

Het CBS ziet bovendien meer dodelijke valongelukken in de winter dan in de zomer.

Dat betekent niet dat u bij het eerste herfstblad binnen moet blijven.

Juist blijven bewegen is belangrijk.

Maar het is wél een mooi moment om eens met andere ogen naar uw dagelijkse omgeving te kijken. Is de verlichting bij de voordeur goed? Zijn tuinpad en oprit vrij van gladde bladeren? Heeft u schoenen met voldoende grip? Is de route naar het toilet 's nachts goed verlicht?

Kleine verbeteringen kunnen veel gemak geven.

Wat kunt u na deze Valpreventieweek zelf doen?

U hoeft daarvoor niet uw hele huis te verbouwen of ineens iedere dag een uur te sporten.

Begin klein.

  1. Test eens hoe stevig u staat. Een valrisicotest geeft een eerste indruk.
  2. Train uw benen en balans. Een paar korte oefeningen per week kunnen al een goede aanvulling zijn op wandelen en fietsen.
  3. Kijk naar uw belangrijkste looproutes. Vooral slaapkamer, badkamer, toilet, trap en entree verdienen aandacht.
  4. Laat terugkerende duizeligheid onderzoeken. Bespreek dit met uw huisarts.
  5. Laat uw medicijnen controleren wanneer daar aanleiding voor is. Verander medicijnen nooit zelf.
  6. Zorg voor voldoende licht. Zeker op de trap en wanneer u 's nachts uit bed gaat.
  7. Blijf vooral bewegen. Voorzichtigheid mag er niet toe leiden dat u steeds minder gaat doen.

Voor een uitgebreider overzicht kunt u onze 13 praktische tips om vallen te helpen voorkomen bekijken.

Tot slot

Misschien is dit wel de belangrijkste les van de Valpreventieweek 2026: valpreventie begint niet bij vallen.

Het begint bij sterk willen blijven.

Bij zonder nadenken uit uw stoel kunnen opstaan. Zelf naar buiten gaan. De trap gebruiken. In de tuin werken. Boodschappen doen. Of simpelweg met vertrouwen door uw eigen huis lopen.

Daar hoeft u niet mee te wachten tot u 80 bent of tot het een keer misgaat.

Juist wanneer u zich nog fit voelt, kunt u investeren in spierkracht, balans, goede voeding en een huis waarin u zich makkelijk kunt bewegen.

De Valpreventieweek is voorbij. Dat is eigenlijk het beste moment om te beginnen.

Veelgestelde vragen rondom valpreventie

De Valpreventieweek 2026 liep van 28 september tot en met 4 oktober. Het thema was ‘Valpreventie: essentieel voor vitaal ouder worden’.

Ongeveer één op de drie Nederlanders van 65 jaar en ouder valt minimaal één keer per jaar. Dat zijn naar schatting ongeveer één miljoen mensen.

Juist dan is het verstandig om aandacht te hebben voor spierkracht, evenwicht en veilig bewegen. U hoeft niet te wachten op een eerste val om uw balans en kracht te trainen.

Wandelen is gezond en helpt om actief te blijven, maar voor valpreventie zijn ook spierkracht, balans en reactievermogen belangrijk. Gerichte oefeningen kunnen daarom een goede aanvulling zijn.

Veel gemeenten bieden valpreventieve beweegprogramma's aan. Informeer bij uw gemeente, huisarts, fysiotherapeut, buurtsportcoach of lokale welzijnsorganisatie naar het aanbod bij u in de buurt.

Zorg onder andere voor goede verlichting, vrije looproutes, voldoende grip in badkamer en toilet en stevige schoenen. Kijk daarnaast naar uw balans, spierkracht, zicht en medicijngebruik.

Over dit artikel

Geschreven door

Redactie LangerThuisinHuis.nl

Laatst gewijzigd op

LangerThuisinHuis.nl helpt ouderen en hun naasten met betrouwbare informatie, praktische tips en onafhankelijke uitleg over zelfstandig en veilig thuis wonen. We schrijven over woningaanpassingen, hulpmiddelen, zorg, geldzaken en prettig ouder worden thuis.

Inhoudelijk gecontroleerd door

Redactie LangerThuisinHuis.nl

Dit artikel is redactioneel gecontroleerd op duidelijkheid, actualiteit en praktische toepasbaarheid, met gebruik van erkende Nederlandse bronnen.