De telefoon gaat. Een automatisch ingesproken bericht meldt dat er iets verdachts met uw bankrekening gebeurt. Als u de betaling niet herkent, moet u op 1 drukken. Even later krijgt u iemand aan de lijn die zegt bij uw bank te werken. Om uw rekening te beschermen, moet u een app installeren en uw bankpas tegen uw telefoon houden.
Doe dit niet. De politie waarschuwt sinds 21 oktober 2026 voor deze nieuwe vorm van bankhelpdeskfraude. Oplichters hoeven uw bankpas niet meer bij u thuis op te halen om geld buit te maken. Ze kunnen misbruik maken van de contactloze chip in uw bankpas terwijl u de pas zelf vasthoudt.
Wat gebeurt er precies tijdens zo'n telefoontje? Hoe herkent u de truc? En wat moet u doen als u de app al hebt gedownload of uw bankpas tegen uw smartphone hebt gehouden?
Politie: 170 slachtoffers en 380.000 euro schade in drie weken
Het Team Cybercrime van de politie Rotterdam ontdekte in september een crimineel netwerk dat op deze manier bankrekeningen leegroofde. In de drie weken dat de onderzoekers zicht hadden op de servers, registreerden zij ongeveer 170 slachtoffers en 380.000 euro schade.
Het ging niet uitsluitend om ouderen. Volgens de politie waren de slachtoffers van alle leeftijden, waaronder ook twintigers en dertigers, verspreid over heel Nederland.
Op 6 oktober werden twee verdachten aangehouden. De politie liet de betrokken servers offline halen en maakte de zaak op 21 oktober bekend. Daarmee is dit specifieke netwerk aangepakt, maar de methode blijft belangrijk om te herkennen.
Zo werkt de nieuwe bankfraude met uw telefoon
- U krijgt onverwacht een telefoontje. Een bandje, in sommige gevallen gemaakt met kunstmatige intelligentie, meldt bijvoorbeeld een verdachte betaling of een probleem met uw bankrekening.
- U moet op 1 drukken. Daarmee zou u aangeven dat u de verdachte betaling niet zelf hebt gedaan. Na een wachtmuziekje krijgt u een zogenaamde bankmedewerker aan de lijn.
- De beller zet u onder druk. Uw bankpas zou direct geblokkeerd moeten worden om erger te voorkomen. De medewerker klinkt deskundig en zegt precies wat u moet doen.
- U moet een app installeren. De oplichter legt uit welke app u nodig hebt om uw bankpas zogenaamd veilig te stellen.
- U houdt uw bankpas tegen uw smartphone. De frauduleuze app gebruikt de techniek waarmee een bankpas contactloos met een betaalapparaat communiceert.
- Ondertussen neemt iemand anders geld op. Volgens de politie werden de gegevens van de chip tijdelijk via de app doorgestuurd naar een mededader bij een geld- of betaalautomaat. Slachtoffers merkten soms pas later dat er duizenden euro's verdwenen waren.
U hoeft bij deze vorm van oplichting dus niet zelf geld over te maken of uw bankpas aan een vreemde mee te geven. De crimineel probeert u een handeling te laten uitvoeren die onschuldig lijkt.
Hoe kan iemand geld opnemen als de bankpas nog in uw hand is?
In veel bankpassen zit een NFC-chip. Die maakt contactloos betalen mogelijk: u houdt uw pas kort bij een betaalautomaat, zonder de kaart ergens in te steken.
Bij deze fraude gebruiken criminelen een speciaal daarvoor bedoelde app om de communicatie met die chip tijdelijk door te sturen naar een andere telefoon bij een automaat. De politie beschrijft dat daarmee daadwerkelijk geld werd opgenomen. Het is dus niet nodig dat de dader de fysieke bankpas in handen krijgt.
Belangrijk: normaal contactloos betalen is niet hetzelfde als deze oplichting. Het gevaar ontstaat doordat een onbekende beller u onder druk zet om een verdachte app te installeren en uw bankpas daarmee te laten uitlezen. U hoeft contactloos betalen niet uit voorzorg te vermijden; wees vooral alert op dit soort telefonische instructies.
Vijf signalen waaraan u deze banktruc herkent
Wat zegt of vraagt de beller? | Wat kunt u het beste doen? |
|---|---|
"Er is een verdachte betaling. Druk op 1." | Verbreek het gesprek en controleer zelf bij uw bank. |
"We moeten uw bankpas meteen blokkeren." | Laat u niet opjagen. Uw bank kan een pas zelf blokkeren. |
"Installeer deze beveiligingsapp." | Installeer geen app op aanwijzing van een onbekende beller. |
"Houd uw bankpas tegen de achterkant van uw telefoon." | Doe dit niet. Dit is het kenmerkende verzoek bij de nieuwe fraude. |
"Blijf aan de lijn en geef uw pincode of beveiligingscode." | Hang op. Geef nooit een pincode of andere beveiligingscode door. |
Een zichtbaar banknummer is geen bewijs dat de beller echt bij de bank werkt. Criminelen kunnen telefoonnummers namaken, zodat op uw scherm de naam of het nummer van uw bank lijkt te staan. Dat heet spoofing.
Zo controleert u of uw bank u echt belt
Verbreek het gesprek en neem zelf contact op met uw bank. Gebruik een bekend nummer uit uw eigen bankinformatie, een nummer op uw bankpas als dat erop staat, of de officiële website die u zelf opent. Bel niet het nummer terug dat de beller opgeeft en klik niet op een link in een ontvangen bericht.
Bij sommige banken kunt u een onverwacht telefoongesprek controleren in de officiële bankapp:
- ABN AMRO: vraag om een Gesprek Check in uw eigen app.
- ING: gebruik de functie 'Belt ING? Check het gesprek!' in de ING-app of uw online bankomgeving.
- Rabobank: gebruik 'Controleer je gesprek' in de Rabo App.
Hebt u op verzoek van de beller al een onbekende app geïnstalleerd? Gebruik dan liever een ander, betrouwbaar toestel om met uw bank te bellen.
Al een app geïnstalleerd of uw bankpas tegen uw telefoon gehouden? Doe dit direct
Ook als u nog geen verdachte afschrijving ziet, is snel handelen verstandig.
- Stop het gesprek. Volg geen verdere aanwijzingen van de beller. Houd uw bankpas niet opnieuw tegen de telefoon en deel geen codes.
- Bel onmiddellijk uw eigen bank. Vertel dat u mogelijk slachtoffer bent van bankhelpdeskfraude met een app en de NFC-chip van uw bankpas. Vraag de bank de pas te blokkeren, uw transacties te controleren en waar nodig extra beveiligingsmaatregelen te nemen. Gebruik een vertrouwd nummer en bij voorkeur een ander toestel.
- Gebruik de verdachte app niet meer. Bankier voorlopig niet via de mogelijk besmette telefoon. Als u vermoedt dat iemand nog kan meekijken, kunt u wifi en mobiele data tijdelijk uitschakelen nadat u een andere manier hebt geregeld om de bank te bereiken.
- Bewaar bewijzen. Noteer het tijdstip en het nummer van het telefoontje, de naam van de geïnstalleerde app en eventuele links of berichten. Maak zo mogelijk schermafbeeldingen. Overleg met de politie voordat u het toestel terugzet naar de fabrieksinstellingen, omdat digitale sporen verloren kunnen gaan.
- Doe aangifte bij de politie. Dat kan via https://www.politie.nl/ of na contact via 0900-8844. Geef aan dat er een app is geïnstalleerd en of de bankpas tegen de telefoon is gehouden.
- Laat de telefoon controleren. Vraag de bank of een betrouwbare deskundige hoe de verdachte app veilig kan worden verwijderd. Hebt u wachtwoorden, inlogcodes of andere gegevens gedeeld? Verander die op een veilig apparaat, in overleg met uw bank.
U kunt het voorval daarnaast melden bij de Fraudehelpdesk via https://www.fraudehelpdesk.nl/. Ook zonder financieel verlies kan een melding nuttig zijn om nieuwe trucs sneller te herkennen.
Alleen op 1 gedrukt of het telefoontje aangenomen?
Alleen het opnemen van de telefoon of het indrukken van 1 is niet hetzelfde als het scannen van uw bankpas met een frauduleuze app. Hebt u verder niets geïnstalleerd en geen bankgegevens gedeeld? Breek het gesprek af en neem bij twijfel zelf contact op met uw bank.
Hebt u wel een app gedownload, maar de pas nog niet tegen de telefoon gehouden? Neem dan eveneens contact op met uw bank. Een onbekende app kan andere beveiligingsrisico's meebrengen.
Wordt gestolen geld door de bank terugbetaald?
Dat hangt af van de omstandigheden. Of een bank de schade vergoedt, verschilt per geval en is niet automatisch gegarandeerd. Meld de fraude direct, vraag de bank de transacties te onderzoeken en informeer uitdrukkelijk naar de mogelijkheden om de schade te vergoeden. Bewaar het dossiernummer van uw melding en aangifte.
De belangrijkste regel: een bank blokkeert uw pas niet via een vreemde app
Banken hebben zelf mogelijkheden om verdachte betalingen te onderzoeken en een bankpas te blokkeren. Daarvoor hoeft u tijdens een onverwacht telefoongesprek geen nieuwe app te installeren, uw betaalpas tegen de telefoon te houden of uw pincode door te geven.
De nieuwe methode lijkt op andere vormen van telefonische oplichting, maar vraagt iets anders van het slachtoffer: niet uw pas afgeven, maar hem zelf tegen uw telefoon houden. Lees ook hoe u phishing en valse bankberichten herkent en waar u op moet letten bij telefoontjes van nepagenten.
Tot slot
Een onverwacht telefoontje over een verdachte bankbetaling kan schrikken zijn. Juist dat gevoel gebruiken oplichters om u snel te laten handelen. U mag altijd ophangen en uw bank zelf bellen. Dat is geen onbeleefdheid, maar een verstandige manier om uw geld te beschermen. Deel deze waarschuwing gerust met iemand in uw omgeving.
