Hulp bij het huishouden, een scootmobiel of een woningaanpassing kan vanaf 2028 flink duurder worden. Het kabinet wil dat mensen voor Wmo-ondersteuning gaan betalen naar inkomen en vermogen. Nu betalen de meeste gebruikers maximaal € 21,80 per maand. In het nieuwe voorstel kan de bijdrage oplopen tot honderden euro's per maand. Toch gaat lang niet iedereen zoveel betalen en is de verhoging nog niet definitief.
Op 12 november 2026 hebben maatschappelijke organisaties opnieuw hun zorgen uitgesproken. Ze vrezen dat mensen noodzakelijke ondersteuning niet meer kunnen betalen. Tegelijkertijd laten nieuwe cijfers van het CBS zien waarom de discussie zo belangrijk is geworden: bijna 1,3 miljoen Nederlanders gebruiken inmiddels Wmo-voorzieningen. Vooral bij de huishoudelijke hulp is de groei opvallend.
Hoeveel gaat u straks betalen voor Wmo-hulp?
In 2026 blijft de eigen bijdrage voor de meeste Wmo-ondersteuning maximaal € 21,80 per maand. Het maakt daarbij niet uit hoeveel inkomen of spaargeld u heeft. Sommige inwoners betalen minder of helemaal niets, bijvoorbeeld door een vrijstelling.
Vanaf 1 januari 2028 wil het kabinet een andere regeling invoeren. De maandelijkse bijdrage wordt dan afhankelijk van uw financiële situatie.
Het voorstel bevat een minimale bijdrage van € 23,60 en een maximum van € 328 per maand. Dat zijn bedragen op prijspeil 2025. Voor de daadwerkelijke invoering moeten ze nog worden aangepast aan het dan geldende prijspeil.
Het definitieve bedrag voor 2028 staat dus nog niet vast. Bovendien moeten de Tweede en Eerste Kamer het wetsvoorstel nog goedkeuren.
Onderdeel | Huidige regeling (2026) | Voorgestelde regeling |
|---|---|---|
Hoe wordt de bijdrage bepaald? | Vast maandbedrag | Afhankelijk van inkomen en vermogen |
Maximale bijdrage | € 21,80 per maand | € 328 per maand, prijspeil 2025 |
Minimum volgens het voorstel | Gemeente kan vrijstelling geven | € 23,60 per maand, prijspeil 2025 |
Ingangsdatum | Geldt nu | Beoogd vanaf 1 januari 2028 |
Het verschil kan aanzienlijk zijn. Een bijdrage van € 328 per maand komt neer op € 3.936 per jaar. Het huidige maximum van € 21,80 is € 261,60 per jaar. Dat verschil laat zien hoe sterk de rekening in een hoog scenario kan veranderen, maar het is geen voorspelling van wat u in 2028 gaat betalen. De bedragen zijn afkomstig uit verschillende prijsjaren en het maximum geldt uitsluitend voor huishoudens met voldoende hoog bijdrageplichtig inkomen.
Waarom staat de Wmo juist nu onder druk? De cijfers vertellen een opvallend verhaal
Het debat over de eigen bijdrage komt niet uit het niets. Nederland wordt ouder, steeds meer mensen blijven thuis wonen en gemeenten moeten meer ondersteuning organiseren.
Op 22 oktober publiceerde het CBS nieuwe landelijke cijfers over 2025. Daaruit blijkt dat het aantal mensen met Wmo-ondersteuning sinds 2017 met bijna een kwart is toegenomen.
Vooral de ontwikkelingen bij huishoudelijke hulp vallen op.
Ontwikkeling | 2017 | 2025 | Verandering |
|---|---|---|---|
Gebruikers huishoudelijke hulp | 393.685 | 565.925 | +44% |
Gebruikers hulpmiddelen en diensten | 690.490 | 799.210 | +16% |
Wmo-gebruikers van 75 tot 85 jaar | 273.590 | 363.670 | +33% |
Gemeentelijke uitgaven huishoudelijke hulp | € 938 miljoen | € 1.875 miljoen | Bijna +100% |
Bron: CBS, Landelijke Monitor Wmo 2017-2025. De cijfers voor 2025 zijn voorlopig. Mensen kunnen meerdere voorzieningen gebruiken en daardoor in verschillende categorieën voorkomen. De uitgaven zijn niet gecorrigeerd voor inflatie.
In acht jaar tijd kwamen er dus ruim 172.000 gebruikers van huishoudelijke hulp bij. Tegelijkertijd zijn de uitgaven aan deze ondersteuning bijna verdubbeld.
Die stijging komt niet alleen door het aantal gebruikers. Ook de kosten per cliënt zijn gestegen. In 2017 gaven gemeenten gemiddeld € 2.385 per cliënt uit aan huishoudelijke hulp. In 2025 was dat € 3.315.
Dat is gemiddeld ongeveer € 276 per maand aan gemeentelijke uitgaven per cliënt. Het gaat daarbij om de kosten voor gemeenten, niet om de eigen bijdrage die inwoners betalen.
Huishoudelijke hulp neemt inmiddels 29% van alle uitgaven aan Wmo-maatwerkvoorzieningen voor haar rekening. In 2017 was dat nog 20%.
Vooral mensen tussen 75 en 85 jaar gebruiken vaker Wmo-ondersteuning
Een van de opvallendste ontwikkelingen zit in de leeftijd van de gebruikers.
In 2017 gebruikten ongeveer 274.000 mensen van 75 tot 85 jaar een Wmo-maatwerkvoorziening. In 2025 waren dat er bijna 364.000.
Dat betekent een toename van 33%.
Dat komt voor een belangrijk deel doordat deze leeftijdsgroep groter is geworden. Maar er speelt meer. Steeds meer mensen blijven in hun eigen woning wonen, ook wanneer dagelijkse handelingen minder gemakkelijk worden.
Een beetje hulp bij het schoonmaken, vervoer naar afspraken of een kleine aanpassing in huis kan dan veel verschil maken.
Juist daardoor raakt de discussie over de eigen bijdrage aan iets dat voor veel mensen belangrijk is: prettig blijven wonen in het huis waar ze zich thuis voelen.
Het gaat niet alleen om huishoudelijke hulp
Bij de Wmo denken veel mensen meteen aan een huishoudelijke hulp. Maar het bereik van de regeling is veel groter.
In 2025 maakten bijna 800.000 mensen gebruik van hulpmiddelen en diensten via de Wmo. Daaronder vallen bijvoorbeeld rolstoelen, vervoersvoorzieningen en aanpassingen aan de woning.
Het voorstel voor een hogere eigen bijdrage kan daarom ook gevolgen hebben voor iemand die geen schoonmaakhulp krijgt, maar wel een vervoersvoorziening of aanpassing nodig heeft.
Er zit daarbij een belangrijk verschil dat gemakkelijk over het hoofd wordt gezien.
Betaalt u straks apart voor een scootmobiel en huishoudelijke hulp?
Nee, volgens het huidige wetsvoorstel wordt voor Wmo-maatwerkvoorzieningen niet voor iedere voorziening een afzonderlijke inkomensafhankelijke maandbijdrage berekend.
Heeft u bijvoorbeeld huishoudelijke hulp én een scootmobiel, dan betekent dit dus niet automatisch twee keer het voorgestelde maandbedrag.
Dat neemt niet weg dat de gezamenlijke bijdrage hoger kan worden dan wat u nu betaalt.
Ontvangt u uitsluitend hulpmiddelen of woningaanpassingen? Dan voorziet het voorstel ook in bescherming tegen het betalen van meer eigen bijdrage dan de totale kostprijs van die voorzieningen. Dat geldt niet op dezelfde manier voor doorlopende dienstverlening zoals huishoudelijke hulp.
Ook uw spaargeld kan straks meetellen
Dit is een verandering die vooral voor gepensioneerden belangrijk kan worden.
Onder het huidige abonnementstarief maakt het voor de meeste Wmo-bijdragen niet uit hoeveel spaargeld u heeft.
In het nieuwe voorstel verandert dat. Naast uw inkomen kan een deel van uw vermogen worden meegeteld om de eigen bijdrage vast te stellen.
Volgens de voorgestelde berekening wordt 4% van het vermogen boven een bepaalde vermogensgrens opgeteld bij het inkomen waarmee de Wmo-bijdrage wordt berekend.
Dat betekent niet dat u jaarlijks 4% van uw spaargeld moet afdragen. Het gaat om een rekenregel om uw financiële draagkracht vast te stellen.
Voor iemand die jarenlang spaargeld heeft opgebouwd, kan dat verschil maken. Zeker als daarnaast een aanvullend pensioen wordt ontvangen.
De uiteindelijke vermogensgrenzen en bedragen voor 2028 moeten nog definitief worden vastgesteld.
Wie kan straks meer gaan betalen?
De gevolgen zijn niet voor iedereen gelijk. Vooral uw inkomen, vermogen en huishoudsituatie bepalen welke bijdrage u volgens het voorstel zou moeten betalen.
Uw situatie | Wat kan veranderen? |
|---|---|
U heeft alleen AOW en weinig vermogen | U blijft mogelijk dicht bij de voorgestelde minimale bijdrage. Een individuele berekening blijft nodig. |
U heeft AOW en aanvullend pensioen | Uw bijdrage kan oplopen naarmate uw bijdrageplichtig inkomen hoger is. |
U heeft aanvullend pensioen en veel spaargeld | Ook de vermogensbijtelling kan invloed hebben op uw bijdrage. |
U ontvangt meerdere Wmo-voorzieningen | U betaalt niet automatisch per voorziening een aparte bijdrage, maar het gezamenlijke maandbedrag kan wel stijgen. |
Dit overzicht beschrijft de mogelijke werking van het wetsvoorstel. Het bevat geen berekende tarieven voor individuele huishoudens. Die kunnen pas betrouwbaar worden vastgesteld wanneer de definitieve regels en grenzen bekend zijn.
Waarom wil het kabinet de bijdrage verhogen?
De gedachte achter het voorstel is dat mensen die financieel meer kunnen bijdragen, een groter deel van de kosten zelf betalen.
Het kabinet wil daarmee de druk op gemeenten verminderen en ondersteuning beschikbaar houden voor mensen die deze niet zelf kunnen organiseren of betalen.
Het huidige vaste bedrag heeft ervoor gezorgd dat huishoudelijke hulp voor veel meer mensen financieel toegankelijk werd. Dat heeft voordelen, maar leidde ook tot meer aanvragen en hogere uitgaven.
Bijzonder is hoe het voorgestelde maximum van € 328 tot stand is gekomen. Dat bedrag is ongeveer gebaseerd op wat gemeenten betalen voor twee uur huishoudelijke hulp per week. Daarbij is gerekend met een uurtarief van ongeveer € 37 op prijspeil 2024 en een aanpassing naar prijspeil 2025.
Het is daarmee geen willekeurig gekozen bedrag. Toch blijft de vraag hoeveel mensen straks daadwerkelijk kunnen betalen zonder op andere noodzakelijke uitgaven te moeten besparen.
Waarom maken maatschappelijke organisaties zich zorgen?
Juist daarover is opnieuw discussie ontstaan.
Op 12 november 2026 schaarde MantelzorgNL zich achter een oproep aan de Tweede Kamer om het wetsvoorstel aan te passen. Ook organisaties zoals Ieder(in), de Patiëntenfederatie Nederland, MIND en Per Saldo maken zich zorgen.
Zij vrezen dat hogere bijdragen ertoe kunnen leiden dat mensen afzien van ondersteuning die ze wel nodig hebben.
Dat kan ook gevolgen hebben voor mensen in hun omgeving. Wanneer professionele ondersteuning wordt verminderd, komt er mogelijk meer werk terecht bij partners, kinderen of andere mantelzorgers.
De organisaties stellen daarom een andere aanpak voor. Zij willen het huidige vaste tarief behouden voor Wmo-gebruikers die meerdere voorzieningen nodig hebben.
Voor mensen die uitsluitend huishoudelijke hulp krijgen, zonder andere Wmo-voorzieningen, zou volgens hen een afzonderlijke regeling mogelijk zijn.
Het kabinet en de organisaties verschillen daarmee vooral van mening over de vraag hoe de kosten eerlijk verdeeld kunnen worden zonder noodzakelijke ondersteuning minder toegankelijk te maken.
Ook de gemeente waar u woont maakt verschil
Niet iedere gemeente organiseert de Wmo op dezelfde manier.
Uit de CBS-cijfers blijkt dat in 2024 ongeveer 86% van de gemeenten huishoudelijke hulp uitsluitend als maatwerkvoorziening aanbood. Ongeveer 11% bood deze hulp als algemene voorziening aan.
Dat onderscheid is relevant. Bij een maatwerkvoorziening onderzoekt de gemeente uw persoonlijke situatie en besluit zij welke ondersteuning passend is. Voor algemene voorzieningen kunnen andere toegangs- en bijdrageregels gelden.
Daarom is het verstandig om bij uw eigen gemeente na te gaan welke regeling op uw hulp van toepassing is.
Meer informatie over aanvragen, hulpmiddelen en gemeentelijke ondersteuning vindt u in ons overzicht van de Wmo.
Wat kunt u nu doen als u Wmo-hulp ontvangt?
Voorlopig hoeft u niets te veranderen. De nieuwe inkomens- en vermogensafhankelijke bijdrage is nog niet ingevoerd.
Wel kunt u alvast drie zaken controleren:
- Bekijk uw huidige Wmo-beschikking. Zo weet u precies welke hulp of voorzieningen door uw gemeente zijn toegekend en welke eigen bijdrage daarvoor geldt.
- Controleer uw situatie bij het CAK. Hier ziet u welke eigen bijdrage u momenteel betaalt. Ook kunt u navragen of er uitzonderingen of vrijstellingen mogelijk zijn.
- Vraag hulp als u financieel in de knel komt. Uw gemeente kan uitleggen welke regelingen beschikbaar zijn. U kunt ook gebruikmaken van gratis onafhankelijke cliëntondersteuning.
Heeft u huishoudelijke hulp of een hulpmiddel nodig? Stel een aanvraag dan niet uit vanwege een toekomstig wetsvoorstel. De gemeente moet uw situatie beoordelen op basis van de regels die nu gelden.
Tot slot: meer mensen hebben hulp thuis nodig, maar wie betaalt straks de rekening?
De Wmo is voor steeds meer Nederlanders een belangrijk onderdeel van het dagelijks leven. Bijna 566.000 mensen krijgen huishoudelijke hulp en honderdduizenden anderen gebruiken hulpmiddelen of andere voorzieningen.
De nieuwe cijfers laten zien waarom gemeenten zoeken naar manieren om de ondersteuning betaalbaar te houden. Tegelijkertijd maakt het voorstel voor een inkomens- en vermogensafhankelijke bijdrage duidelijk dat de rekening voor sommige huishoudens hoger kan worden.
Voorlopig blijft de vaste Wmo-bijdrage van 2026 gelden. De Tweede Kamer bespreekt het wetsvoorstel naar verwachting in december. Pas na verdere besluitvorming wordt duidelijk wat mensen vanaf 2028 daadwerkelijk moeten betalen.
